Önce bunu okumak işinizi kolaylaştırır:
Salınan her ton sera gazı için devletin belirlediği sabit bir bedelin vergi olarak alınması. Türkiye'de böyle bir vergi bulunmuyor; kamuoyunda bu adla anılan düzenlemeler aslında vergi değil.
Karbon fiyatlaması araçlarından biri olan, birim emisyon başına kamu otoritesince belirlenen sabit bedelin vergi olarak tahsil edildiği yöntem. Bu terim kamuoyunda sık biçimde iki farklı düzenlemenin yerine kullanılır ve ayrımın kurulması önemlidir. sınırda karbon düzenleme mekanizması bir vergi değildir: Avrupa Komisyonunun açıkladığı işleyişte ithalatçı, beyan ettiği gömülü emisyona karşılık gelen sayıda sertifikayı satın alıp teslim eder; bedel piyasa fiyatından türetilir, vergi olarak tarh ve tahsil edilmez ve yükümlülük AB'de yerleşik yetkili beyan sahibine aittir. Türkiye Emisyon Ticaret Sistemi de bir vergi değildir: tesislere tahsisat verilir, dağıtımda kıyas yöntemi esas alınır ve yükümlülük doğrulanmış emisyon kadar tahsisatın teslim edilmesiyle yerine getirilir. Pilot dönemde tahsisatların tamamının ücretsiz verileceği bildirildiği için bu dönemde nakit çıkışı doğmaması beklenir; bu bir çıkarımdır, resmî bir "mali yükümlülük yoktur" beyanı değildir. Vergi ile tahsisat sistemi arasındaki fark yalnızca terminolojik değildir; yükümlünün kim olduğu, bedelin nasıl belirlendiği ve ücretsiz tahsisat ile mahsup imkânlarının bulunup bulunmadığı buna göre değişir.
Aynı kavramın diğer adları: karbon vergilendirmesi · emisyon vergisi · sınırda karbon vergisi (yaygın ama hatalı kullanım)
Bu kavrama bağlı kritik tarihler
- 01.01.2026Dönem başlangıcıCBAM kesin döneminin başlangıcıKaynak: Avrupa Birliği Resmî Gazetesi (EUR-Lex) · erişim 28.08.2026
- 01.01.2026Dönem başlangıcıTürkiye ETS pilot uygulama döneminin başlangıcıKaynak: İklim Değişikliği Başkanlığı · erişim 28.08.2026
İlgili kavramlar
Kaynak: Avrupa Komisyonu — Carbon Border Adjustment Mechanism (CBAM) Questions and Answers, son güncelleme 27/5/2026 · erişim 27.08.2026 · güven kademesi A
Resmî Gazete — Türkiye Emisyon Ticaret Sistemi Yönetmeliği (RG 27/8/2026, Sayı 33353) · erişim 27.08.2026 · güven kademesi A
İklim Değişikliği Başkanlığı — Türkiye Emisyon Ticaret Sistemi Yönetmeliği taslağı yayımlandı (22/7/2025) · erişim 27.08.2026 · güven kademesi A · son doğrulama 28.08.2026